Zaimki i posiadanie · Gramatyka angielska A1

Zaimki osobowe: podmiot i dopełnienie#

Tworzenie

Zaimek osobowy ma dwie formy: formę podmiotu, przed czasownikiem, i formę dopełnienia, po czasowniku lub przyimku.

Podmiot	Dopełnienie	Znaczenie
I	me	ja; mnie, mi, mną
you	you	ty, wy, pan, pani; ciebie, cię, ci, was, wam
he	him	on; jego, go, jemu, mu, nim
she	her	ona; jej, ją, nią
it	it	on, ona, ono (o rzeczy, zwierzęciu); go, ją, je
we	us	my; nas, nam, nami
they	them	oni, one; ich, im, nimi

Poza trybem rozkazującym podmiot jest po angielsku obowiązkowy. Tam, gdzie po polsku podmiotu nie ma, bo osobę wskazuje końcówka czasownika, albo gdzie zdanie jest bezpodmiotowe, po angielsku stawia się zaimek, często it: It’s cold. („Zimno.”), It’s raining. („Pada.”), It’s late. („Jest późno.”). He i she odnoszą się do osób; it – do rzeczy i zwierząt, bez względu na rodzaj polskiego rzeczownika: „stół” i „książka” to po angielsku it. They odnosi się zarówno do osób, jak i do rzeczy.

I know her.Znam ją.
Can you phone me tonight?Możesz do mnie zadzwonić dziś wieczorem?
These shoes are nice. I like them.Te buty są ładne. Podobają mi się.
We often play with him.Często się z nim bawimy.

Różnica w porównaniu z polskim

Po polsku podmiot pomija się bardzo często, bo osobę wskazuje końcówka czasownika: „Jest lekarzem”, „Mieszkamy w Warszawie”, „Pada”. Po angielsku podmiot wyraża się zawsze: He’s a doctor, We live in Warsaw, It’s raining. Polski zaimek ma wiele form, zależnych od przypadka („jego”, „go”, „jemu”, „mu”, „nim”); angielski zaimek ma tylko dwie: formę podmiotu i formę dopełnienia. Forma dopełnienia stoi po czasowniku lub przyimku: I know her, with him.

Częste błędy

~~Is very cold today.~~ → It’s very cold today.
~~Is raining.~~ → It’s raining.
~~Am from Poland.~~ → I’m from Poland.Podmiot jest obowiązkowy, także tam, gdzie po polsku się go nie wyraża.
~~I know he.~~ → I know him.Po czasowniku zaimek występuje w formie dopełnienia.
~~I like this book. She is funny.~~ → I like this book. It’s funny.O rzeczy mówi się it, choć „książka” jest po polsku rodzaju żeńskiego.

Niektóre czasowniki łączą się po angielsku z innym przyimkiem niż po polsku albo bez przyimka: „słuchać kogoś” → listen to, „czekać na kogoś” → wait for, „dzwonić do kogoś” → phone (bez przyimka).

Ćwicz

„Formy czasownika: be, I am, you are”, Przedstawianie się: Hello, I’m Anna „Zaimki i posiadanie: my, have, ’s, me, mine”, Zaimki dopełnienia: me, him, them

Załóż konto, a od razu trafisz do tych ćwiczeń.

Ten, tamten: this, that, these, those#

Tworzenie

This (w liczbie mnogiej these) wskazuje to, co jest blisko mówiącego; that (w liczbie mnogiej those) – to, co jest dalej. Stawia się je przed rzeczownikiem albo używa samodzielnie.

	Blisko	Daleko
liczba pojedyncza	this book	that book
liczba mnoga	these books	those books

This coffee is very good.Ta kawa jest bardzo dobra.
Who is that man?Kim jest tamten mężczyzna?
These are my children.To są moje dzieci.
Do you want those apples?Chcesz tamte jabłka?

This is stosuje się, przedstawiając kogoś: Mum, this is Sarah. („Mamo, to jest Sarah.”); tak samo przedstawia się mówiący przez telefon: Hello, this is Tom. („Halo, tu Tom.”). Here znaczy „tu”, „tutaj”; there – „tam”.

Różnica w porównaniu z polskim

Polskie „ten”, „ta”, „to”, „ci”, „te” odmieniają się przez rodzaje i przypadki; this i that mają tylko formę liczby mnogiej (these, those). This odpowiada zwykle polskim „ten”, „ta”, „to”, a that – „tamten”, „tamta”, „tamto”. Polskie „ten” często nie mówi nic o odległości; po angielsku wybór między this a that zależy właśnie od odległości. Polskie „to jest”, „to są” tłumaczy się przez this is, these are albo it is, zależnie od sytuacji.

Częsty błąd

~~this shoes~~ → these shoesPrzed rzeczownikiem w liczbie mnogiej zamiast this stawia się these, a zamiast that – those.

Ćwicz

„Rzeczowniki i określniki: a, the, liczba mnoga, this, that”, Blisko czy daleko: this, that, here, there „Rzeczowniki i określniki: a, the, liczba mnoga, this, that”, W liczbie mnogiej: these, those

Załóż konto, a od razu trafisz do tych ćwiczeń.

Przymiotniki dzierżawcze: my, your, his, her#

Tworzenie

Przymiotnik dzierżawczy dobiera się według posiadacza, a nie według rzeczy posiadanej. Ma jedną formę, stoi przed rzeczownikiem i nigdy nie łączy się z przedimkiem.

Posiadacz	Przymiotnik dzierżawczy	Przykład
I	my	my car, my parents
you	your	your car
he	his	his car
she	her	her car
it	its	its name
we	our	our car
they	their	their car

Różnica w porównaniu z polskim

Gdy posiadaczem jest podmiot zdania, po polsku zamiast „mój”, „jego” czy „jej” mówi się często „swój”: „Paul jest ze swoją siostrą”, „Zgubiłam swój klucz”. Angielski nie ma odpowiednika „swój”: przymiotnik dzierżawczy dobiera się zawsze według osoby posiadacza: Paul is with his sister, Lucy is with her brother, I lost my key. Poza tym przy częściach ciała, ubraniu i członkach rodziny przymiotnik dzierżawczy, który po polsku często się pomija, po angielsku jest obowiązkowy: „Umyłem ręce” → I washed my hands, „Dzwonię do mamy” → I’m phoning my mum.

Paul is with his sister.Paul jest ze swoją siostrą.
Lucy is with her brother.Lucy jest ze swoim bratem.
The dog is in its bed.Pies leży w swoim legowisku.

Częste błędy

~~Lucy is with his brother.~~ → Lucy is with her brother.Posiadaczem jest Lucy, kobieta: przymiotnik dzierżawczy to her, choć „brat” jest rodzaju męskiego, a po polsku mówi się „ze swoim bratem”.
~~I washed hands.~~ → I washed my hands.Przy częściach ciała stoi przymiotnik dzierżawczy.
~~it’s name~~ → its nameIts pisze się bez apostrofu; it’s to skrót od it is.

Ćwicz

„Zaimki i posiadanie: my, have, ’s, me, mine”, Mój, twój: my, your „Zaimki i posiadanie: my, have, ’s, me, mine”, Jego, nasz, ich: his, her, its, our, their

Załóż konto, a od razu trafisz do tych ćwiczeń.

Dopełniacz saksoński: Tom’s, my parents’#

Tworzenie

Dopełniacz saksoński, czyli forma z ’s, wyraża przynależność. Najpierw stawia się posiadacza z końcówką ’s, potem rzecz posiadaną, bez przedimka: Tom’s car („samochód Toma”). Po rzeczowniku w liczbie mnogiej zakończonym na -s dodaje się sam apostrof: my parents’ house. Po nieregularnej liczbie mnogiej dodaje się ’s: the children’s room.

Posiadacz	Forma	Przykład
liczba pojedyncza	’s	my sister’s phone, the cat’s bed
liczba mnoga zakończona na -s	’	my sisters’ phones, the students’ books
nieregularna liczba mnoga	’s	the children’s toys, the women’s team

This is Emma’s coat.To jest płaszcz Emmy.
My friend’s dog is very big.Pies mojego przyjaciela jest bardzo duży.
My parents’ flat is very small.Mieszkanie moich rodziców jest bardzo małe.

Użycie

Dopełniacz saksoński stosuje się przede wszystkim z osobami i zwierzętami. Z rzeczami używa się raczej of: the name of the street.

Różnica w porównaniu z polskim

Po polsku posiadacz stoi po rzeczy posiadanej, w dopełniaczu: „pokój mojej siostry”. Po angielsku posiadacz stoi na początku, z ’s, bez the i bez of: my sister’s room.

Końcówkę ’s wymawia się tak samo jak końcówkę liczby mnogiej: /s/ w the cat’s, /z/ w Tom’s, /ɪz/ w George’s.

Ćwicz

„Zaimki i posiadanie: my, have, ’s, me, mine”, Dopełniacz saksoński: Tom's, my parents'

Załóż konto, a od razu trafisz do tych ćwiczeń.

Zaimki dzierżawcze: mine, yours, theirs#

Tworzenie

Zaimek dzierżawczy zastępuje przymiotnik dzierżawczy wraz z rzeczownikiem. Występuje samodzielnie, bez rzeczownika i bez przedimka: This bag is mine. („Ta torba jest moja.”).

Przed rzeczownikiem	Samodzielnie
my bag	mine
your bag	yours
his bag	his
her bag	hers
our bag	ours
their bag	theirs

Is this pen yours?Czy to twój długopis?
Their garden is bigger than ours.Ich ogród jest większy niż nasz.

Różnica w porównaniu z polskim

Polskie „mój”, „twój”, „nasz” mają tę samą formę przed rzeczownikiem i bez niego: „mój samochód” i „ten samochód jest mój”. Po angielsku są to dwie różne formy: przed rzeczownikiem my, samodzielnie mine: my car, The car is mine; „Czy to twoje?” → Is it yours?

Częste błędy

~~This bag is my.~~ → This bag is mine.
~~Is this your’s?~~ → Is this yours?Bez rzeczownika stawia się zaimek dzierżawczy; pisze się go bez apostrofu.

Ćwicz

„Zaimki i posiadanie: my, have, ’s, me, mine”, Zaimki samodzielne: mine, yours, theirs

Załóż konto, a od razu trafisz do tych ćwiczeń.

Mieć: have, has#

Tworzenie

Czasownik have („mieć”) ma formę have z I, you, we, they i formę has z he, she, it. Przeczenie i pytanie tworzy się z do, tak jak przy zwykłym czasowniku: I don’t have a car. Do you have any brothers? — Yes, I do. / No, I don’t. Z he, she, it: She doesn’t have a car. Does he have a bike?

I have two brothers.Mam dwóch braci.
She has a new phone.Ona ma nowy telefon.
Do they have a garden? — Yes, they do.Czy oni mają ogród? — Tak.
We don’t have a garden.Nie mamy ogrodu.

Różnica w porównaniu z polskim

Kilka polskich wyrażeń z „mieć” tłumaczy się po angielsku za pomocą be: „mieć dwanaście lat” → be twelve, „mieć rację” → be right, „mieć szczęście” → be lucky; tak samo wyrażenia z celownikiem: „zimno mi” → I’m cold. Have oznacza posiadanie, a w połączeniach have breakfast i have a shower odpowiada polskim „zjeść śniadanie” i „wziąć prysznic”. Polskie „nie mam” to I don’t have: przed have stawia się don’t, a nie samo not.

Częste błędy

~~I have not a car.~~ → I don’t have a car.Przeczenie czasownika have tworzy się z don’t lub doesn’t.
~~Has she a brother?~~ → Does she have a brother?Pytanie tworzy się z do lub does.
~~She have a dog.~~ → She has a dog.Z he, she, it czasownik ma formę has.

→ Zobacz też: Mieć: have got (A1)

Ćwicz

„Zaimki i posiadanie: my, have, ’s, me, mine”, Mieć: have, has „Zaimki i posiadanie: my, have, ’s, me, mine”, Pytania i przeczenia: Do you have, I don't have

Załóż konto, a od razu trafisz do tych ćwiczeń.

Mieć: have got#

Tworzenie

Have got znaczy to samo co have, gdy mowa o posiadaniu, rodzinie lub wyglądzie. Odmienia się tylko have (have got, has got); got ma stałą formę. Przeczenie i pytanie tworzy się z samym have, bez do.

	have got	have
zdanie twierdzące	I’ve got a computer. / She’s got a computer.	I have a computer. / She has a computer.
przeczenie	I haven’t got a computer. / She hasn’t got a computer.	I don’t have a computer. / She doesn’t have a computer.
pytanie	Have you got a computer? / Has she got a computer?	Do you have a computer? / Does she have a computer?
krótka odpowiedź	Yes, I have. / No, she hasn’t.	Yes, I do. / No, she doesn’t.

Użycie

Have got jest nieco bardziej potoczne niż have i bardzo częste w angielszczyźnie brytyjskiej, zwłaszcza w mowie; w piśmie częstsze jest have. Have, z do w przeczeniu i pytaniu, stosuje się w każdej sytuacji.

We’ve got two cats.Mamy dwa koty.
Has your sister got a horse?Czy twoja siostra ma konia?
My parents don’t have a big house.Moi rodzice nie mają dużego domu.

Częste błędy

~~Do they have got children?~~ → Have they got children? / Do they have children?
~~She doesn’t has a sister.~~ → She doesn’t have a sister.Tych dwóch konstrukcji się nie łączy; po does czasownik have występuje w formie podstawowej.

Have got wyraża posiadanie, nie czynność: mówi się I have lunch at noon, a nie I’ve got lunch at noon. Ani have, ani have got nie stosuje się, mówiąc o wieku: „mam dziesięć lat” → I’m ten (zob. be).

→ Zobacz też: Formy podstawowe: have, do, -s, -ing, -ed (A1)

Ćwicz

„Zaimki i posiadanie: my, have, ’s, me, mine”, Mieć: have got „Zaimki i posiadanie: my, have, ’s, me, mine”, Pytania i przeczenia: Do you have, I don't have

Załóż konto, a od razu trafisz do tych ćwiczeń.

Ktoś, coś: someone, anything, nobody#

Tworzenie

Zaimki nieokreślone tworzy się z some, any i no oraz cząstki -one (lub -body) dla osób i -thing dla rzeczy. Someone i somebody, anyone i anybody, nobody i no one znaczą to samo.

	Osoba	Rzecz
zdanie twierdzące	someone, somebody	something
pytanie, przeczenie	anyone, anybody	anything
znaczenie przeczące, czasownik w formie twierdzącej	nobody, no one	nothing

Po tych zaimkach czasownik stoi w liczbie pojedynczej: Everybody knows her name.

There’s someone in the garden.W ogrodzie ktoś jest.
Did you buy anything?Kupiłeś coś?
I don’t know anybody here.Nikogo tu nie znam.
Nobody lives in that house.W tamtym domu nikt nie mieszka.

Różnica w porównaniu z polskim

Po polsku „nic”, „nikt” i „nigdzie” łączą się zawsze z „nie” przy czasowniku: „Nic nie powiedziałem”, „Nikogo nie znam”. Po angielsku w zdaniu jest tylko jedno przeczenie: albo not z anything, anybody (I didn’t say anything, I don’t know anybody), albo nothing, nobody z czasownikiem w formie twierdzącej (I said nothing). Dwa przeczenia naraz to błąd.

Częste błędy

~~I didn’t say nothing.~~ → I didn’t say anything. / I said nothing.
~~I don’t know nobody here.~~ → I don’t know anybody here.Po not stawia się anything i anybody, nigdy nothing i nobody.

Podsumowanie

Podmiot	Dopełnienie	Przymiotnik dzierżawczy	Zaimek dzierżawczy
I	me	my	mine
you	you	your	yours
he	him	his	his
she	her	her	hers
it	it	its	—
we	us	our	ours
they	them	their	theirs

Ćwicz

„Rzeczowniki i określniki: some, any, much, many, someone”, Ktoś, coś: someone, something

Załóż konto, a od razu trafisz do tych ćwiczeń.