Czas przeszły · Gramatyka angielska A1

Spis treści · A1

Czas Past Simple to czas opowiadania. Wyraża czynność zakończoną, umieszczoną w określonym momencie przeszłości. Odpowiada polskiemu czasowi przeszłemu, zarówno czasowników dokonanych, jak i niedokonanych: „wczoraj obejrzałem film” → I watched a film yesterday, „pojechałam do Krakowa” → I went to Kraków, „byłem zmęczony” → I was tired, „mieszkałam w Gdańsku” → I lived in Gdańsk. Różnicy między „robiłem” a „zrobiłem” czas Past Simple nie wyraża osobną formą: wynika ona z kontekstu.

Czasownik be w czasie przeszłym: was, were#

Tworzenie

W czasie Past Simple czasownik be ma dwie formy: was z I, he, she, it i z podmiotem w liczbie pojedynczej, were z you, we, they i z podmiotem w liczbie mnogiej. You were odnosi się zarówno do jednej osoby, jak i do kilku. Przeczenie tworzy się z not (wasn’t, weren’t), pytanie – przez postawienie czasownika przed podmiotem.

Past simple
	be
I	was
you	were
he/she/it	was
we	were
you (plural)	were
they	were

Zdanie twierdzące	Przeczenie	Pytanie	Krótka odpowiedź
I was tired.	I wasn’t tired.	Was I late?	Yes, you were. / No, you weren’t.
She was at work.	She wasn’t at work.	Was she at work?	Yes, she was. / No, she wasn’t.
They were happy.	They weren’t happy.	Were they happy?	Yes, they were. / No, they weren’t.

The shop was closed on Sunday.W niedzielę sklep był zamknięty.
Where were you last night?Gdzie byłeś wczoraj wieczorem?
The children weren’t hungry.Dzieci nie były głodne.

Częste błędy

~~I born in 2001.~~ → I was born in 2001.
~~I am born in 2001.~~ → I was born in 2001.„Urodzić się” tłumaczy się przez be born; o dacie urodzenia mówi się w czasie przeszłym: was born, were born.
~~She didn’t at home.~~ → She wasn’t at home.Przeczenie i pytanie z be tworzy się bez did.

Tak jak w czasie teraźniejszym, wiek i „było mi zimno” wyraża się za pomocą be: „miała dziesięć lat” → she was ten, „było mi zimno” → I was cold.

Ćwicz

„Czas przeszły: Past Simple”, Czasownik be w czasie przeszłym: I was, you were „Czas przeszły: Past Simple”, Przeczenie i pytania z was, were

Załóż konto, a od razu trafisz do tych ćwiczeń.

Czas Past Simple czasowników regularnych: -ed#

Tworzenie

Czas Past Simple czasowników regularnych tworzy się, dodając do formy podstawowej końcówkę -ed. Forma jest taka sama we wszystkich osobach: I worked, she worked, they worked.

Past simple
	work
I	worked
you	worked
he/she/it	worked
we	worked
you (plural)	worked
they	worked

Przypadek	Reguła	Przykłady
większość czasowników	+ ed	work → worked, watch → watched, wait → waited
forma podstawowa zakończona na -e	+ d	live → lived, dance → danced
spółgłoska + y	y → ied	study → studied, carry → carried
samogłoska + y	+ ed	play → played, stay → stayed
czasownik jednosylabowy, jedna samogłoska + jedna spółgłoska	spółgłoska się podwaja	stop → stopped, plan → planned

Zapamiętaj

Końcówkę -ed wymawia się jako osobną sylabę tylko po głoskach /t/ i /d/: wait-ed, need-ed /ɪd/. W pozostałych przypadkach wymawia się ją jako /t/ w worked, watched, stopped i jako /d/ w played, lived, studied. Worked ma jedną sylabę: e się tu nie wymawia.

Przeczenie i pytanie wszystkich czasowników poza be i could tworzy się za pomocą czasownika posiłkowego did (didn’t w przeczeniu), po którym następuje forma podstawowa. Czas przeszły wyraża did, dlatego następujący po nim czasownik występuje w formie podstawowej.

Zdanie twierdzące	Przeczenie	Pytanie	Krótka odpowiedź
I worked.	I didn’t work.	Did you work?	Yes, I did. / No, I didn’t.
She went.	She didn’t go.	Did she go?	Yes, she did. / No, she didn’t.

We visited our friends in June.W czerwcu odwiedziliśmy przyjaciół.
He didn’t answer the phone.Nie odebrał telefonu.
Did you finish your homework?Skończyłeś zadanie domowe?

Użycie

Czasu Past Simple używa się, mówiąc o czynności zakończonej w określonym momencie przeszłości. Często towarzyszy mu określenie czasu: yesterday, last night, last week, in 2020, two days ago.

Różnica w porównaniu z polskim

W polszczyźnie jest jeden czas przeszły, a różnicę między „sprzątałem” a „posprzątałem” wyraża aspekt czasownika. Obu tym formom odpowiada zwykle angielski czas Past Simple: „Wczoraj wieczorem posprzątałem kuchnię” → I cleaned the kitchen last night. Angielska konstrukcja have + imiesłów bierny to inny czas, Present Perfect, którego nie używa się nigdy z określeniem zakończonego momentu w przeszłości (yesterday, last week, in June, two days ago). Ago odpowiada polskiemu „temu” i tak jak ono stoi po określeniu czasu: two days ago („dwa dni temu”).

Częste błędy

~~I have cleaned the kitchen last night.~~ → I cleaned the kitchen last night.Z określeniem zakończonego momentu w przeszłości używa się czasu Past Simple.
~~I didn’t liked the film.~~ → I didn’t like the film.
~~Did you closed the door?~~ → Did you close the door?Po did i didn’t czasownik występuje w formie podstawowej.

Zapamiętaj

Końcówkę -ed wymawia się jako [t] po głosce bezdźwięcznej (worked, stopped), jako [d] po głosce dźwięcznej (played, lived) i jako [ɪd] po t lub d (wanted, needed): tylko w tym ostatnim przypadku słowo ma o jedną sylabę więcej.

Ćwicz

„Czas przeszły: Past Simple”, Czasowniki regularne: -ed „Czas przeszły: Past Simple”, Przeczenie i pytanie: didn’t, did

Załóż konto, a od razu trafisz do tych ćwiczeń.

Czasowniki nieregularne w czasie Past Simple#

Wiele najczęstszych czasowników ma nieregularną formę czasu Past Simple, której trzeba nauczyć się na pamięć. Tak jak w czasownikach regularnych, forma jest jednakowa we wszystkich osobach, a przeczenie i pytanie tworzy się z did i formą podstawową: I went, I didn’t go, Did you go?

Past simple
	go
I	went
you	went
he/she/it	went
we	went
you (plural)	went
they	went

Na poziomie A1 poznaje się najczęstsze z nich; wiele można pogrupować według budowy.

Forma podstawowa	Past Simple	Znaczenie
have	had	mieć; jeść (posiłek)
go	went	iść, jechać
do	did	robić
make	made	robić, wytwarzać
get	got	dostawać, otrzymywać
see	saw	widzieć
come	came	przychodzić, przyjeżdżać
take	took	brać
eat	ate	jeść

Grupa	Forma podstawowa	Past Simple
zakończenie -ought, -aught	buy, think, teach, catch	bought, thought, taught, caught
zakończenie -t, krótka samogłoska	sleep, feel, leave, meet	slept, felt, left, met
i lub u zmienia się w a	drink, sing, swim, run	drank, sang, swam, ran
samogłoska zmienia się w o	write, drive, speak, wear	wrote, drove, spoke, wore

We went to the sea last summer.Zeszłego lata pojechaliśmy nad morze.
She bought a new bag on Saturday.W sobotę kupiła nową torbę.
I didn’t see your message.Nie widziałem twojej wiadomości.
They met at university.Poznali się na studiach.

Częste błędy

~~He drinked a lot of water.~~ → He drank a lot of water.Czasownik nieregularny nie przyjmuje końcówki -ed.
~~We didn’t went out.~~ → We didn’t go out.Po didn’t także czasownik nieregularny występuje w formie podstawowej.
~~Yesterday I have seen Marek.~~ → Yesterday I saw Marek.Z yesterday używa się czasu Past Simple, nie have z imiesłowem biernym.

Zapamiętaj

Wybór czasu zależy od określenia czasu: z every day czy on Fridays używa się czasu Present Simple (He plays tennis every week), z yesterday czy last week – czasu Past Simple (He played tennis last week).

Podsumowanie

	be	czasownik regularny	czasownik nieregularny
zdanie twierdzące	I was / we were	I worked	I went
przeczenie	I wasn’t / we weren’t	I didn’t work	I didn’t go
pytanie	Was I…? / Were you…?	Did you work?	Did you go?

Ćwicz

„Czas przeszły: Past Simple”, Czasowniki nieregularne (1) „Czas przeszły: Past Simple”, Czasowniki nieregularne (2) „Czas przeszły: Past Simple”, Czasowniki nieregularne (3)

Załóż konto, a od razu trafisz do tych ćwiczeń.